پرسپکتیو در عکاسی چیست؟

پرسپکتیو در عکاسی جیست؟

 

|گروه هنری خواجویی|

پرسپکتیو در عکاسی چیست؟

پرسپکتیو در عکاسی چیست؟وقتی یک عکس رو در کامپیوتر و یا چاپ شده نگاه میکنیم،در واقع به یک منظره سه-بعدی در یک تصویر دو-بعدی چشم دوخته‌ایم.این موضوع تمام مفهوم عکاسی رو در بر داره:«نمایش یک منظره سه بعدی در یک تصویر دوبعدی».عکاس‌ها برای آنکه عمق و اندازه رو در عکاسی به تصویر بکشن از مفهوم پرسپکتیو بهره میگیرن.در این مطلب درباره پرسپکتیو در عکاسی بیشتر میخوانیم.

عکاس‌ها عموما از پرسپکتیو آگاه نیستند و به همین دلیلی ممکن است ناخواسته در تصویرشان «اعوجاج» یا «صافی» ناخوشایند به وجود آورند. واقعیت سه بعدی است اما نمایش دو بعدی یک منظره سه بعدی تنها یک توهم است که از توانایی مغز برای تحلیل اطلاعات و دریافت «عمق» بهره می‌برد. ترکیب‌بندی‌های بسیار قوی از طریق اعمال مفهوم پرسپکتیو و تبدیل منظره سه بعدی به تصویر دو بعدی حاصل می‌شوند.

تعریف پرسپکتیو در عکاسی بدین شکل بیان میشه:

حس عمق یا رابطه فضایی بین سوژه‌ها در عکس به همراه بُعد اونا با توجه به زاویه دید (دوربین یا بیننده)

تکنیک‌هایی که برای پرسپکتیو در عکاسی باید بدونیم به قرار زیر هستن.

1. سد کردن،همپوشانی یا مانع ایجاد کردن

شاید این موضوع ساده‌ترین نکته‌ای باشه که باید به اون اشاره کرد اما به هر حال اون رو مطرح میکنیم:وقتی میبینین که یک شیئ دید شیئ دیگر رو مسدود میکنه،پس شیئ مسدود کننده نسبت به دیگری،در فاصله نزدیک‌تری از بیننده قرار داره.

 

این مفهوم که با فاصله ارتباط دارد در عکس برای نمایش «عمق» و یا فاصله بین سوژه‌ها می‌تواند مورد استفاده قرار گیرد و آن را پرسپکتیو همپوشانی نیز مینامن.اگر این همپوشانی در عکس تکرار بشه به بیننده حس عمق بین سوژه‌های متفاوت که در دنیای سه بعدی حقیقی قرار دارن رو القا میکنه و درکی از فاصله نسبی بیت سوژه‌هایی که توسط یکدیگر مسدود شدن،ارائه میکنه.

پرسپکتیو در معماری

۲. اندازه نسبی

مغز ما با وجود پیچیدگی بسیاری که داره به سادگی فریب میخوره.به طور عادی و در دنیای حقیقی مغز اندازه «طبیعی» اجسام مختلف،مانند درخت‌ها،خودروها،ساختمان‌ها و انسان‌ها،رو میدونه.پس وقتی که ما فردی رو ببینیم که قدش دو برابر یک ساختمان هست میفهمیم که در فاصله‌ای نزدیکتر از ساختمان نسبت به ما قرار داره.

اما اگر ما اشیا و سوژه‌ها رو به ترتیبی در قاب تصویر قرار بدیم که اندازه‌ها و فاصله‌ها حس متفاوتی رو القا کنن،مغز فریب میخوره به درک درستی نمیرسه و به این ترتیب نتایج جالب و خلاقانه‌ای ثبت میشه.

3. پرسپکتیو خطی،مستطیلی و نقطه تلاقی

همانطور که پیشتر اشاره کردیم،تصویر دو بعدی درواقع چیزی نیست جز یک فریب در نمایش یک منظره سه بعدی،اما عکاس‌ها و هنرمندان از این حیله به عنوان بک ترفند و فاکتور‌ مهم در ترکیب‌بندی‌ کاراشون مورد استفاده قرار میدن.استفاده از خطوط یکی از جذابیت‌های عکاسی به حساب میاد و همین خطوط که از اونا به خطوط هدایت‌گر نیز نام برده میشه یکی از راه‌های هدایت چشم بیننده به سمت سوژه موردنظر هست.

چشم انسان فاصله رو با توجه به خطوط و صفحه‌ها و زاویه همگرایی اونا قضاوت میکنه.این موضوع به عنوان پرسکتیو خطی شناخته میشه.

پرسپکتیو خطی وقتی به سوژه‌های مستطیلی شکل بسط داده بشه،با استفاده از برخی لنز‌های خاص (لنز چشم-ماهی Fish-eye) سوژه‌ها رو میتوان به گونه‌ای تغییر داد که سوژه‌ها در یک طرف بسیار کوچکتر و در مرکز بسیار بزرگ از مقدار واقعی‌شون به نظر برسن.از نظر هندسی هر خط افقی در سطح محور لنز به شکل یک خط مستقیم نشون داده میشن و بقیه خطوط افقی بالای و پایین سطح محور لنز به شکل خطوط منحنی هستن.

اما با «پرسپکتیو مستطیلی» خطوط مستقیم سوژه‌ها در عکس نیز با همون شکل مستقیم ( بدون انحنا) به تصویر کشیده میشن که همون فرمی هست که به طور طبیعی میبینین.

برای کنترل و اصلاح پرسپکتیو در عکاسی از لنز‌های تیلت-شیفت استفاده میکنن.

خطوطی که با بکدیگر موازی هستن در فاصله‌های بسیار دور حس به هم رسیدن (در نقطه تلاقی) رو به ما القا میکنن.مثلا خطوط قطار یا جاده‌ها.از همگرایی خطوط موازی میتوان برای انتقال مفهوم عمق و فاصله در عکس استفاده کرد.

 

|گروه هنری خواجویی|